Encyclopedia – Páxina 4 – Termos Escénicos

Termos Escénicos

Dicionario Enciclopédico

Causal, Estrutura

Vid. Causalidade

Causalidade

Modo de disposición dos acontecementos que constitúen a acción polo cal se amosan como sucedidos por un motivo lóxico, sexa esta lóxica xerada pola orde natural ou pola orde de estruturación dos feitos no argumento.

Cazola

Termo empregado habitualmente en castelán, cazuela. Vid. Curral de comedias.

Cazola

No edificio teatral do Século de Ouro español, a cazuela ou cazola era un palco reservado especificamente para as mulleres. Situábase polo xeral no extremo oposto ao escenario, sobre a entrada.

Cazuela

Vid. Cazola  

Centro Dramático

Unidade de creación e produción teatral de carácter público ou semipúblico. En España e Galicia é sinónimo de compañía pública, institucional ou mesmo de teatro nacional.

Chácena

Espazo situado no fondo do escenario dun teatro, habitualmente con acceso dende o exterior, para labores de carga e descarga.

Charivari

Vid. Circo

Cinética

Fórmula expresiva en que a actriz ou o actor empregan para comunicarse elementos vencellados co movemento expresivo.

Circo

1. Espectáculo tradicionalmente baseado na exposición de diversos números de risco e habilidade, humor e doma de animais.
2. Edificio ou carpa con gradas e unha parte central circular ou area para a representación de diversos números de malabarismo, acrobacias, equilibrismo, números de pallasos, feras e outros diversos números.
3. Na Antiga Roma, estrutura ao aire libre de grandes dimensións, normalmente en forma ovalada e cunha parte central ou espiña, en cuxos laterais podería haber un contador para as carreiras de  cuadrigas ou calquera outra competición. Un dos máis famosos foi o Circus Maximus, con capacidade para cento cincuenta mil espectadores.

Circuíto

Rede de carácter público ou privado formalmente constituída co fin de optimizar as fórmulas para a distribución das artes escénicas.

Círculo de atención

Vid. Método  

Circunstancias dadas

Vid. Método  

Claque

Conxunto de persoas pagadas por empresarios, artistas ou produtores teatrais para contaxiar cos seus aplausos ou cos seus asubíos unha determinada sensación de éxito ou fracaso nunha representación, en función dos intereses dos mesmos.

Clasicismo

Movemento estético-teatral que, partindo da revitalización do gusto grecolatino en toda Europa e da expansión da filosofía humanista a partir do século XV, supón unha revolución escénica que determina o definitivo asentamento do teatro á italiana e a fin das pautas escénicas medievais. O concepto está temporal e xeograficamente determinado, en función da vaga clasicista que percorre os países europeos e que conflúe, ademais coa tradición renacentista, barroca e neoclásica en Italia, Francia, España e Alemaña, respectivamente.

Clímax

Momento álxido de concentración da tensión rítmica.

Codificación

Vid. Comunicación teatral  

Código

Formado por un conxunto de signos individuais e mais polas leis de combinación entre estes, un código é a ferramenta compositiva das mensaxes en todo acto comunicativo, que por tanto debe ser coñecida tanto para as persoas que emiten coma para as destinatarias da mensaxe.

Coherencia

Principio dramatúrxico que se refire á harmonía e á lóxica interna entre os elementos dunha peza a nivel global. É unha categoría propia tanto da recepción coma da produción teatral.

Cohesión

Feito provocado por calquera código de significación ou por un signo no carácter polifónico da escena e do texto dramático, que trae consigo a homoxeneización e a capacidade de integración ou reforzo da unidade formal.

Comedia erudita

Tipo de comedia renacentista cultivada polos eruditos humanistas italianos a modo de imitación dos modelos clásicos, principalmente Plauto e Terencio.

Comentario

Vid. Crítica teatral  

Comercial, Teatro

Teatro feito para o chamado gran público ou masa.

Comezo

Elemento estrutural da intriga situado ao principio da obra que implica a exposición dos elementos constitutivos da trama e mais a presentación dos personaxes.

Cómica, Cómico da legua

Vid. Barroco, Teatro

Commedia dell’arte

Xénero cómico italiano nacido na século XVI e de importante influencia na cultura escénica europea posterior. Tamén recibiu as seguintes denominacións: commedia all’improviso, commedia a soggeto, commedia di zanni e, en Francia, comédie italienne. Como se indica no Dicionario de Termos Literarios do Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades: “A súa orixe parece […]

Compaixón

Vid. Mágoa

Compañía de título

Vid. Barroco, Teatro

Comunicación teatral

Proceso a través do cal se emite un signo para que sexa interpretado pola persoa destinataria a partir das normas e convencións dos procesos de enunciación teatral e a súa correspondente recepción.

Concretización

Procedemento de recepción polo cal se estabelece o sentido da obra a través do proceso de decodificación ou lectura.