Xénero dramático cuxa autoría se atribúe a Valle-Inclán e no que se combinan elementos cómicos e tráxicos nunha visión deformada da realidade, con aspectos grotescos e absurdos, que nos presentan a animalización do ser humano, rexistros e xirias ao servizo dunha visión crítica, cínica ou degradada da sociedade.
Os estudosos Rodolfo Cardona e Anthony N. Zahareas sinalan catro características esenciais baseándose nos comentarios do propio Valle-Inclán e nas paráfrases dalgúns diálogos dos primeiros esperpentos:
Algunhas das obras representativas deste xénero forxado por Ramón María del Valle-Inclán son Luces de Bohemia (1924) ou Los cuernos de Don Friolera (1925).